Vrijetijdsbesteding in Dordrecht verschuift naar het scherm

Wie een jaar of vijftien geleden op een vrije avond door Dordrecht liep, zag een vertrouwd ritme. Terrasjes rond de Grote Kerk, een volle bioscoopzaal, een wandeling langs de Drie Rivieren en op zaterdag de weekmarkt op de Statenplaats. Vrije tijd was toen bijna vanzelfsprekend iets van buiten de deur: je stapte op de fiets, sprak af in de stad en kwam thuis met een tas vol boodschappen of een programmaboekje. Dat gedrag is niet verdwenen, maar het heeft er de laatste jaren flink wat gezelschap bij gekregen. Steeds meer inwoners vullen hun avonden namelijk ook digitaal in, met streamingdiensten, games en online amusement zoals casino’s. Die verschuiving is inmiddels een van de meest zichtbare veranderingen in hoe Dordtenaren hun weekend en doordeweekse avonden invullen.

Die verschuiving naar digitaal vermaak roept ook praktische vragen op. Wie zich verdiept in online casino’s stuit al snel op het Nederlandse register dat spelers bij vergunde spelsites op verzoek buiten de deur kan houden. Sommige spelers zoeken bewust naar de beste casino zonder cruks, omdat die buiten het Nederlandse register om werken en vaak internationale licenties uit Malta of Curaçao voeren. Wie zich daarin verdiept, doet er goed aan te begrijpen wat dat register precies inhoudt, welke regels erbij horen en hoe zulke internationale sites verschillen op het gebied van bonussen, spelaanbod en betaalmethoden zoals iDEAL, crypto en e-wallets. Verantwoord spelen blijft daarbij het uitgangspunt, ongeacht welke keuze iemand maakt.

Toen: uitgaan was een uitje

De vrije tijd van vroeger had iets tastbaars. Een avondje weg begon met plannen: kaartjes reserveren voor Kunstmin, tafel bespreken bij een restaurant aan de Wijnstraat, of gewoon met vrienden afspreken op een terras aan de Voorstraatshaven. Vermaak kostte moeite, en juist die moeite maakte het bijzonder. Wie iets wilde beleven, moest de deur uit.

Regionale evenementen speelden daarin een hoofdrol. Dordt in Stoom trok tienduizenden bezoekers naar de historische haven, het Big Rivers Festival vulde de binnenstad met muziek, en de kerstmarkt gold jarenlang als een van de grootste van het land. Voor veel Dordtenaren was het jaar opgebouwd rond deze vaste momenten. Ontspanning betekende samenkomen, en het weer bepaalde vaak of een dagje uit slaagde of in het water viel.

Nu: het scherm als tweede huiskamer

Dat plaatje is de afgelopen jaren opgeschoven. De smartphone en de tablet hebben een deel van het uitgaansleven naar binnen verplaatst. Cijfers uit het Nederlands Vrijetijdsonderzoek laten zien hoe breed de vrijetijdsbesteding inmiddels is geworden: de klassieke dagtripjes en horecabezoeken bestaan nog volop, maar digitaal vermaak heeft zich er stevig tussen genesteld.

Neem een doordeweekse avond in een appartement bij de Spuiboulevard. De vaatwasser draait, de bank is ingenomen en het scherm gaat aan. De een kijkt een serie op Netflix, de ander speelt een potje FIFA of duikt in een strategiegame, en weer een ander zoekt de spanning van een online casinospel op. Het mooie eraan is de flexibiliteit: geen reserveringen, geen dresscode, geen laatste trein om te halen. Vermaak is beschikbaar op het moment dat het uitkomt, of het nu tien minuten of twee uur duurt.

Waarom het thuisvermaak zo hard groeit

Er zijn meerdere redenen waarom Dordtenaren het scherm vaker opzoeken. Comfort is er één van: na een lange werkdag is de drempel om de deur uit te gaan hoger dan de drempel om de laptop open te klappen. Ook het aanbod is enorm gegroeid. Waar de keuze vroeger beperkt was tot wat er in de stad te doen was, is die nu vrijwel eindeloos.

De coronaperiode versnelde de gewenning aanzienlijk. Toen de terrassen dicht waren en festivals werden afgelast, ontdekten veel mensen digitale alternatieven. Zelfs onder oudere inwoners nam de digitale nieuwsgierigheid toe: uit berichtgeving over hoe senioren online entertainment ontdekten blijkt dat leeftijd allang geen grens meer is voor schermvermaak. Wat begon als noodoplossing, is voor een flink deel van de bevolking een blijvende gewoonte geworden.

Buiten de deur blijft trekken

Toch zou het te makkelijk zijn om te zeggen dat Dordrecht alleen nog maar binnen zit. Het tegendeel is eerder waar: juist omdat digitaal vermaak zo vanzelfsprekend is geworden, wordt een avondje uit weer iets speciaals. De horeca rond het Scheffersplein zit op mooie dagen vol, wandelaars trekken naar de Biesbosch en de bioscoop draait nog altijd volle zalen bij grote premières.

Uit de Cultuurparticipatie in Cijfers komt naar voren dat mensen niet kiezen tussen buitenshuis of thuis, maar dat ze allebei doen. De museumbezoeker van overdag is ’s avonds de gamer op de bank. De festivalganger van het weekend kijkt doordeweeks een documentaire. Vrije tijd is een menu geworden waaruit iedereen naar smaak en stemming samenstelt.

Bewust genieten in beide werelden

Die brede keuze brengt ook verantwoordelijkheid met zich mee. Wie zijn ontspanning deels naar het scherm verplaatst, doet er goed aan bewust te blijven kiezen. Bij een dagje aan de kade houdt de portemonnee vanzelf de rem erop, maar online is de verleiding om door te gaan groter, zeker bij spellen die op spanning en geluk draaien.

De sleutel zit in balans. Een avondje online casino kan een prima invulling van de vrije tijd zijn, net zoals een serie kijken of een game spelen, zolang het ontspanning blijft en geen ontsnapping wordt. Voor Dordtenaren die het beste van beide werelden willen, ligt de winst voor het grijpen: het bruisende leven van de stad én het gemak van vermaak thuis, zonder dat het een het ander hoeft uit te sluiten. Zo blijft ontspanning wat het altijd is geweest, een moment om even bij te tanken.